Δευτέρα, 30 Απριλίου 2012

Ο Μάιος...μας έφτασε


Μάιος Θαργηλίων Ν. ΒΑΡΔΙΑΜΠΑΣΗΣ

Αττικός μην 19 Μαΐου - 17 Ιουνίου
Ο Μάιος ή Μάης είναι ο πέμπτος μήνας του έτους κατά το Ιουλιανό και Γρηγοριανό Hμερολόγιο και έχει 31 ημέρες. Πρότερα ήταν ο 3ος μήνας όταν το ημερολόγιο άρχιζε την 1η Μαρτίου. Οι λατίνοι συγγραφείς τον εκφέρουν πάντα με τη λέξη «mensis» (μήνας) ή Kalendae (καλένδες).
Ετυμολογία Κατά τον Πλούταρχο (Βίος Νουμά 19) η ονομασία του Μήνα (Maja) προήλθε από το «Μαία» τη μητέρα του Ερμή στον οποίο ήταν αφιερωμένος. Από άλλους υποστηρίζεται ότι αυτό το όνομα είναι προσδιοριστικό πρεσβύτερης ηλικίας εκ του major (μεγαλύτερος): «Μαϊώρεις γαρ οι πρεσβύτεροι» (Πλούταρχος), ο δε Οβίδιος παράγει το όνομα του μήνα από το Majestas (Μεγαλειότης) που έχει αποδεχθεί και ο τεκτονισμός.
Ιστορία Στην αρχαία Ρώμη κατά τον μήνα Μάιο τελούνταν γιορτές προς τιμή της πηγαίας Νύμφης Ηγερίας, στο άλσος της, προς ανάμνηση των συμβουλών της, που παρέσχε στον Νουμά για τις θρησκευτικές αρχές που εισήγαγε στη Ρώμη. Κατά δε την 1η (Μπόνα Ντέα) και 2η Μαΐου συνεχιζόντουσαν τα από 28 Απριλίου αρχόμενα Φλοράλια, εορτές προς τιμή της θεάς της βλάστησης της Χλωρίδας (Flora). Επίσης κατά τον ίδιο μήνα οι Ρωμαίοι τελούσαν τα "Lemuria" Μειλίχια που ήταν εορτές προς ιλασμό των ψυχών των νεκρών.
Στη τέχνη τον μήνα Μάιο οι Ρωμαίοι τον παρίσταναν με μορφή μεσήλικου άνδρα που έφερε πλατύ χιτώνα με μεγάλες περιχειρίδες (σαν το σημερινό ράσο) και έχοντας στη κεφαλή το κάνιστρο γεμάτο άνθη ενώ στα πόδια του υπήρχε ένα παγώνι (ταώς) με ανοιγμένα τα φτερά.
Πρωτομαγιά και Λαμπροπασκαλιά. Ανθεστήρια ή «αρχαιότερα Διονύσια»: Η Πρωτομαγιά, πριν γίνει εργατική γιορτή και σύμβολο των κοινωνικών αγώνων, γιορταζόταν, επειδή συμβόλιζε την τελική νίκη της άνοιξης πάνω στον χειμώνα. Στα Ανθεστήρια ανασταινόταν ο «σκοτωμένος» Ευάνθης θεός (επίθετο του Διονύσου), που από το χυμένο αίμα του φύτρωσε η άμπελος. Δρώμενο της Πρωτομαγιάς στα νεότερα χρόνια: Η ανάσταση του Μαγιόπουλου (ή Φουσκοδενδριού). Ενας έφηβος εμιμείτο στα ξέφωτα του δάσους τον πεθαμένο τάχατες Διόνυσο-Χριστό. Οι Ευανθίες (ως μυροφόρες) τον στόλιζαν με άνθη και του τραγουδούσαν τον «Κομμό», τον θρήνο και τον οδυρμό, όσο να αναστηθεί και μαζί με αυτόν όλη η φύση.
Μάγια, μαγιοστέφανο: Ο Μάιος συγγενεύει ακόμα με τη Μάγια: Μαία, τη μητέρα του Ερμή, που είναι προσωποποίηση της γόνιμης Μάνας-
Γης. Επειδή συνηχεί με τη μαγεία, θεωρείται μήνας ευνοϊκός γι' αυτήν. Το μαγιοστέφανο, που φτιάχνεται από εφτά ειδών λουλούδια, έχει δύναμη μαγική-αποτροπιαστική.
15η Θαργηλιώνος: Ιερά Θαργήλια. Η μέρα συμβολίζει την τελική νίκη της άνοιξης πάνω στο χειμώνα και γι' αυτό επιλέχτηκε ως εργατική γιορτή και μέρα μνήμης των κοινωνικών αγώνων. Στα Ανθεστήρια αναταινόταν ο «σκοτωμένος» Ευάνθης -επίθετο του Διονύσου- που απ' το χυμένο αίμα του φύτρωσε η άμπελος. Τότε πρόσφεραν τις απαρχές του θερισμού των δημητριακών στη Δήμητρα. Δρώμενο των Θαργηλίων στα Αβδηρα λ.χ. ήταν το μαστίγωμα της πείνας -βουλίμου- στο πρόσωπο ενός φτωχού «οικονομικού μετανάστη» της εποχής.
21 Μαΐου: Αναστενάρια. Οι αναστενάρηδες χορεύουν αντικριστά πάνω σε αναμμένα κάρβουνα
βγάζοντας τις ιερές κραυγές: εχ-εχ, ιχ-ιχ, ουχ-ουχ. Ο χορός γίνεται έξαλλος. Οργανα: ιερό τύμπανο, λύρα, αυλός και άσκαυλος (γκάιντα). "ροσύλλια". Μα και στην αρχαία Ρώμη, γίνονταν γιορτές που τις έλεγαν "ροσύλλια". Την γιορτή αυτή την κράτησαν και οι Βυζαντινοί αυτοκράτορες. Σε πολλά μέρη της Ελλάδας, γιορτάζουν και σήμερα τα "ροσσύλια" όχι το Μάη αλλά το Σάββατο της Πεντηκοστής που είναι γιορτή πένθους. Την ημέρα αυτή στολίζουν τους τάφους των πεθαμένων συγγενών τους. Όταν οι Ρωμαίοι κατάκτησαν την Ελλάδα, η γιορτή της Πρωτομαγιάς, δεν έπαψε να υπάρχει αλλά πλουτίστηκε γιατί πίστευαν και οι δύο λαοί, ότι τα λουλούδια αντιπροσωπεύουν την ομορφιά των θεών και φέρνουν δύναμη, δόξα , ευτυχία και υγεία.
Λαϊκές ονομασίες Ο Μάιος, πέμπτος μήνας του χρόνου, είναι ο μήνας ο Καλομηνάς, ο Λούλουδος, ο Τριανταφυλλιάς. Τα λουλούδια ανθίζουν, στα δέντρα κρέμονται νόστιμοι καρποί κι όλη η φύση οργιάζει στα καταπράσινα λιβάδια. Αυτά και καλό μήνα να έχουμε.

οι πληροφορίες είναι από το ιστολόγιο της Βούλας Βαβαρούτσου


                                                      πρωτομαγιάτικο καλαθάκι


πρωτομαγιάτικο καπέλο



πρωτομαγιάτικο στεφάνι



4 σχόλια:

  1. Τι υπέροχες κατασκευές! Συγχαρητήρια!
    Και του Χρόνου, με υγεία !

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. ΟΜΟΡΦΟ ΤΟ ΚΑΠΕΛΑΚΙ ΣΑΣ
    ΚΑΙ ΤΟΥΧΡΟΝΟΥ ΛΙΑ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΣΟΥ ΜΑΣ ΕΚΠΛΗΤΟΥΝ.ΤΟ ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΣΟΥ ΠΟΥΜΕ ΕΙΝΑΙ ΧΙΛΙΑ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή